Moskova şehrinde ev kiraları, sürekli duyduğumuz, yaşadığımız bir konudur. Hayatını bu şehirde geçiren kimi yabancılar için de kanayan bir yara ya da korkulu bir rüyadır aslında. Konuyla ilgili söylenecek şeyler, bildiğimiz şekilde olacak belki, ama tekrardan bir düşünüp, paylaşmaya çağıracağım sizleri! Bilge Çetinkaya Sahutoğlu'nun yazısı:

Alman bir arkadasin, su donemdeki ev arama telasina fazlaca tanik oldugum icin, stresi beni de aldi desem yalan olmaz. Tanidik yabancilarin ve tanidik Ruslarin fikirlerini sorup sorusturarak bilmeyenlere de duyurmak istiyorum gidisati, tabi bilmeyenler kaldiysa! Konumuz, Moskovanin en pahali sehir secilmesi ve Paraguayin baskenti Asuncionun ise en ucuz sehir adledilmesi kapsaminda olsa da, ayrintida evlerle ilgili hatta ev denemeyecek bu eski yapilarin bize "buraya da bukadar vermeye degmez ya" dedirtecek pahaliligi ile ilgili…

Bir elinde hesap makinesi diger elinde hic birakmadigi telefonuyla bilgisayar ekranindan ayrilmayan bu arkadas son donemlerde iyice depresif oldu. Ogrenci yurdunda gecirmesi gereken sure dolmus, kalacak yer problemi baslamisti ve haftalardir tum cabalari sonucsuzdu. Kotu kokulu, yikik dokuk, bodrumunda farelerin cirit attigi binalarin, yine kuf kokulu, icinde yasanmaz haldeki tek oda fiyatlari ise kiralik ev web sitelerinde 400-500 dolar arasi gorunuyor iken telefon edince degerlenip 700 dolara firlayabiliyordu. Hatta, araci tarafindan “asorti renevosyon” tabir edilen haliyle oda, su an kotunun iyisi durumunda olsa da bir aya kalmadan insanin ustune cokecek duvar kagitlari, alacali boyanmis, yamali desenleriyle ve  hijyenik standartlara isyan eden yer dosemeleri ve sinmis, cikmasi hic mumkun olmayacakmis hissi veren  kokusuyla insana “bu odaya 700 dolar vermek ve yasamaya calismak kendime yapacagim en buyuk haksizlik” dedirtiyordu. Evet, arkadasimin hisleri boyleydi ve artik Almanya’ya donsem daha iyi belki diye dusunurken, elindeki hesap makinesi bile isin icinden cikamaz haldeydi. Yabanci bir ulkede yasarken, ev kirasini odeyebilmek icin calismak geregini hissetmek kisisel bir iskence, hele ki tum bunlari tek bir oda degeri icin konusuyorsak durum daha da dusundurucuydu.

“Moskova, Rus ekonomisinin konsantre oldugu, uluslararasi sirketlerin konuclandigi, ekonomik bir baskent. Ulkenin farkli bolgelerinden ve cevredeki diger ulkelerden insanlarin yeni is firsatlari yaratmak veya daha iyi imkanlara kavusmak icin geldikleri, yabanci yatirimlarin hizinin devam ettigi bir sehir. Bu faktorler fiyatlari arttiriyor.”

Rus arkadaslardan biri diyor ki “herkes Moskova’ya geliyor, sehirdeki mevcut evler bukadar talebi karsilayamiyor, haliyle fiyatlar da tavan oluyor ”

Baska milletten bir tanidik  “Moskova’da hayat boyle devam etmez ama cok degil kisa zaman sonra kira fiyatlari bir sekilde kontrol altina alinacak, Ukranya’daki gibi devlet denetimi olacak diye bir yorum katiyor.“

Ve bir baska Rus arkadas konuya son noktayi uzun bir konusmayla koyuyor ve daha genele yayarak yuzolcumu en buyuk ulke olan Rusya’nin buyuk olcekte ev sikintisi yasanan bir ulke oldugunu soyluyor. 1991 ve Sovyetler Birliginin dagilmasi ile birlikte, butun olarak Rusya’da sadece yasam seklinin degil insanlarin hayati tasarruflarinin, islerinin ve evlerinin de degisime ugradigini soyluyor. Konut sikintisinin hizla arttigini, bunda ise yerel yonetimlerin, yeni ve ucretsiz dagitilan ya da subvanse etmek yoluyla gerceklestirilen konutlandirma calismalarinda daha fazla basarili olamamalarinin etkili oldugunu soyleyerek, Rusya genelinde cogu insanin,  ortalama 3000 apartmani kapsayan coklu blok konutlarinda yasadigini, bazi durumlarda 50 aile basina dusen wc sayisinin 2 oldugu ve yikanmak icin kuvet (/dus teknesi) yerine sadece lavabonun bulundugu durumlari anlatiyor.

Sehir icindeki kucuk metrekare olcekli evler ve yil icinde artan konaklama kira fiyatlari nedeniyle degistirilen evler, genellikle eski olan evler, Moskova’nin gercekleri olan evler vs. derken konu uzadi… 

Konuya sebep olan arkadas istedigi standartta ev bulamayip bir ‘Babuska’nin kiraladigi odalardan birine cokca da soylenerek tasindi, yaklasik iki hafta sonra da merkeze 50 dakika ulasimi suren bir bolgede ortayasli bir rus ciftin kiraladigi odaya, yukarida bahsi gecen kiralarin ucte biri oranina denk gelen fiyatla talip oldu. O, suanda hayatindan memun, Moskova’da birsure daha yasayabilecegine karar verdi. 3 hafta onceki umutsuz halinden eser kalmadi, hayat ona kendi cozumunu simdilik sundu, ta ki fiyati butcesine gore, tek basina kalabilecegi, kafasina gore yasayabilecegi bir daire kiralayabilinceye kadar…