Bunlar, Moskova şehir merkezinde bulunan, hepsi Stalin döneminde yapılmış, bugün artık başkentin simgesi sayılan, hepsi ortak bir mimari çizgiyi yansıtan ve farklı amaçlarla kullanılan yedi yüksek binadır. Rusçada “vısotki”, yani “gökdelenler” olarak bilinen bu görkemli yapılar, Kremlin ve Kızıl Meydan’dan sonra Moskova’nın en bilinen simgeleridir. Peki bu binalar hangileridir? Günümüzde ne amaçla kullanılırlar? Ne zaman ve ne amaçla yapımları gündeme gelmiştir?

Bu binalardan en ihtişamlı olanı, Sovyet devrinde Lenin Tepesi diye anılan, asıl adıyla Serçe Tepeleri’nde yer alan Moskova Devlet Üniversitesi binasıdır. İkincisi, Ukrayna Oteli, üçüncüsü ve benzeri de Leningrad Oteli’dir. Sonra dördüncü olarak Arbat Sokağı’nın Smolenskaya Meydanı tarafında bulunan ünlü Dışışleri Bakanlığı binası gelir. Beşinci bina, yine Sadovoye Kaltso üzerindeki Krasnıye Vorota semtinde bulunan, 19. yüzyılın büyük yazar ve şairlerinden Lermentov’un dünyaya geldiği evin yerinde yapılan, Sovyet zamanında Ulaştırma Bakanlığı, günümüzde ise iş merkezi olarak kullanılan binadır. Son iki görkemli bina ise,  Moskova’ya ilk kez gelenleri inandırmak güç olsa bile sadece konut olarak kullanılan Kotelniçeskaya Naberejnaya (nehir kıyısı) ve Kudrinskaya Meydanı’nda (Amerikan elçiliğinin yakını) bulunan binalardır. Böylece “yedi kuleler” tamamlanır. (Bazı ingilizce ve türkçe kaynaklarda bu kulelere “Yedi kız kardeş” de denilebilmektedir).

Ne zaman ve ne amaçla bu binaların yapımı gündeme gelmiştir?

İkinci Dünya Savaşı ertesinde, Moskova’nın 800. kuruluş yıldönümüne denk gelen 1947 yılında, Stalin’in teklifi üzerine başkentte sekiz tane çok katlı binanın yapımına ilişkin parlamento kararı alınır. Stalin’in başkent Moskova’yı yüksek binalarla donatma arzusu Ruslar’ın “Büyük Anayurt Savaşı” olarak adlandırdıkları 2. Dünya Savaşı’nın bitiminde ortaya çıkar. Daha sonra Kruşçev (doğru şekliyşe Hruşçov), Stalin’in bu girişimini şu sözlerle ifade edecektir: “Stalin’in nasıl böyle bir fikre yöneldiğini hatırlıyorum. Savaş bizim zaferimizle sonlanmıştı, zafer kazanan ülke olarak saygıyla anılıyorduk. Diyordu ki Stalin; Yabancılar ülkemizi ziyarete gelecekler. Moskova sokaklarında dolaşarak Moskova’yı kapitalist ülkelerin başkentleriyle karşılaştıracaklar. Bizimse çok katlı gösterişli binalarımız yok.”

Sekiz tane binanın yapımının kararlaştırıldığını söyleniyor, oysa günümüzde bu binalardan yalnızca yedi tanesini görmek mümkün?

İlk önce Moskova Nehri’nin kıyısında, Kızıl Meydan yakınında yer alan “İsa’nın Göğe Çıkışı Katedrali”nin yerine yapılmak üzere 415 metre yüksekliğinde devasa bir “Sovyet Sarayı” planlanır.  Bu binanın tepesinde bulutlara doğru uzanan dev bir Lenin heykeli olacak ve zamanının en yüksek binaları olan Eyfel Kulesi ve Empire State binasını geride bırakacaktır. İnançlı insanların gizli gözyaşları arasında tarihi katedral, Stalin’in emriyle , bu amaç için yıkılır. Fakat sonradan nehir kıyısındaki ıslak zeminin böyle dev bir binanın yapımına uygun olmadığı anlaşılarak bu projeden vazgeçilmiş ve katedral 1997 yılında  yeniden inşa edilene kadar bu alan yüzme havuzu olarak kullanılmıştır.

Binaların tasarımları hangi mimarlar tarafından yapılmıştır?

Moskova Devlet Üniversitesi binasının projesi ünlü sovyet mimarı Rudnev’e aittir. Dışişleri Bakanlığı binasının mimarı Gelfreyh, Ukrayna Oteli’nin mimarı Kaliş, Kotelniçelskaya Naberejnaya’daki binanın mimarı Çeçulin, Krasnıye Vorota’daki binanın mimarı Duşkin,  Kudrinskaya Meydanı’nda bulunan binanın mimarı Posohin, Leningrad Oteli’nin mimarları ise Polyakov ve Boretskii’dir.

Moskova metrosunun inşasında olduğu gibi bu binalar yapılırken de çalışmalara gönüllü olarak katılan insanlar olmuş mudur?

Komünist gençlik örgütü Komsomol üyelerinin bu binalarının yapımına gönüllü olarak katkıda bulunmalarının yanı sıra savaşta esir düşen Alman askerleri de Stalin binalarının  inşasında kullanılmışlardır. Bugün sarayın inşaatı gündeme geldiğinde rehber kitaplar en çok, Alman tutsakların katkısından söz eder.
 
Kulelerin inşaatına ne zaman başlandı ve ne zaman tamamlandı?

İlk olarak Leningrad Oteli’nin ve Kotelniçeskaya Naberejnaya’da bulunan binanın inşaatı tamamlanmıştır. Kotelniçeskaya Naberejnaya’da bulunan binanın yapımına 1948 yılında , Leningrad Oteli’nin yapımına ise 1949 yılında başlanmış her iki bina da 1952 yılında tamamlanmiştır.  Diğer binaların inşaatlarının başlangıç ve bitim tarihlerı ise şöyledir:

Moskova Devlet Üniversitesi :  1948-1953

Dışişleri Bakanlığı :  1948-1953

Kudrinskaya Ploşad’da bulunan bina :  1948-1954

Krasnıye Vorota’da bulunan bina :  1949-1953

Ukrayna Oteli :  1953-1957

Binaların yükseklikleri aynı mıdır?

Hayır, binaların kat sayısı ve yükseklikleri farklıdır.

Moskova Devlet Üniversitesi binası : 32 katlı 235 metre yüksekliğinde

Dışişleri Bakanlığı binası  : 27 katlı 170 metre yüksekliğinde

Ukrayna Oteli  :   29  katlı 170 metre yüksekliğinde

Leningrad Oteli  : 32 katlı 137 metre yüksekliğinde

Kudrinskaya Ploşad’da bulunan bina  :  22 katlı 160 metre yüksekliğinde

Kotelniçeskaya Naberejnaya’da bulunan bina  :  26 katlı 160 metre yüksekliğinde

Krasnıye Vorota’da bulunan bina  :  18 katli 110 metre yüksekliğindedir

Mimari açıdan ne gibi benzerlikler gösterirler?

Bu binaların her biri, tepesinde Sovyet yıldızı bulunan birer ana merkez kule ve onu çevreleyen küçük binalardan oluşur.

Bugün bu binaların içini gezmek mümkün müdür?

Günümüzde Ukrayna oteli ve Leningrad oteli herhangi bir zorlukla karşılaşılmadan gezilebilir. Dışişleri bakanlığı hariç, kapıdaki güvenlik görevlilerinden izin almayı başarırsanız diğer binaların da içleri görülebilir.