Rusya’nın ‘saklı’ müzeleri…

Yazar ve sanat müzeleriyle bilinen Rusya’nın, geri planda kalmış onlarca müzesi var. Yılan Müzesi, Freud Müzesi ve Mit ve Batıl İnanç Müzesi bunlardan yalnızca birkaç tanesi… Kuzey Ekspresi, Rusya’nın saklı kalmış 8 müzesini gün yüzüne çıkarıyor. Rusya’nın sanat ve yazar müzeleri, birbirinden değerli, ama Rusya’da bu müzeler dışında da görülmeye değer bir dizi müze var. RS FM programlarından Kuzey Ekspresi, Rusya’nın çok iyi ısıtılan ve hak ettiği kadar ünlü olmayan 8 müzesini gün yüzüne çıkarıyor.

FREUD VE DÜŞLERE AÇILAN BİR YOL

Bunlardan biri, Petersburg’daki Sigmund Freud Düşler Müzesi… Ayna ve gölgelerle dolu bu müze, modern psikanalizin öncüsü Sigmund Freud’un “Düşlerin Yorumu” kitabından ilham alır. Kitabın 100’üncü basım yıldönümü olan 1999’da açılan müze, 19’uncu yüzyıldan kalma bir binada, Peterburg Psikanaliz Enstitüsü’nün iki odasını kaplıyor. Ve Londra ile Viyana’daki müzelerle birlikte, dünyadaki üç Freud müzesinden biri.
Freud’un yıllarca yaşadığı Viyana ve Londra’daki müzelerden farklı olarak, Petersburg müzesinin, Freud’un yaşadığı belli bir yerle ya da ona ait eşyalarla ilgisi yok: müze yalnızca Freud’un düşüncelerine ve düşlere ayrılmış.
Petersburg Freud müzesinde, somut objeler yok. Burası bir psikanaliz müzesi ve yalnızca sözcük, görüntü, düşünce, duygu ve hayal parçalarından oluşuyor. Müzenin içindeki tüm görülür ve görülmez duvarlar, tavan ve zemin, hareket edebiliyor ve sizi kendi fantezilerinizle biçimlenen bir yolculuğa götürüyor.
Freud’a göre düşlerimiz, uyku sırasında zihnimizde belirten anlamsız görüntüler değil; bizi, dünya ve benliğimizle ilgili bilgiler hazinesine, yani bilinçaltımıza götüren bir yoldu. Müzeyi ziyaret edenler de kendilerini bilinçaltlarına götüren bu yolu bulabiliyor.
Petersburg’daki “Sigmund Freud Düşler Müzesi” yalnızca Salı, Cumartesi ve Pazar günleri açık. Müzeye en yakın metro istasyonu Gorkovskaya ve müze bileti 2 dolar.

OSTAP BENDER MİZAH VE YERGİ MÜZESİ

Psikanaliz dünyasından, mizahın hafif bir dünyasına geçelim. Rusya’ya bağlı Mari El’in Kozmodemyansk kentinde, Sovyet yazarlar İlf ve Petrov’un yergi-romanı 12 Sandalye’den ilham alan bir müze var. Müzenin adı, Ostap Bender Yergi ve Mizah Müzesi. 12 Sandalye, Bolşevik Devrimi’ni izleyen ilk 10’uncu yılda geçiyor.
Romanda, ana karakterlerden biri olan Vorobyaninov’un kayınvalidesi, ailesine ait mücevherleri Bolşevikler el koymasın diye, aileye ait yemek masası takımının 12 sandalyesinden birinin içine sakladığını söyler. Bu 12 sandalye, ailenin diğer kişisel eşyalarıyla birlikte Komünistler tarafından çoktan götürülmüştür. Vorobyaninov, profesyonel bir dolandırıcı olan Ostap Bender’le, her biri ayrı bir yere dağılmış 12 sandalyenin peşine düşer; okurları da trajikomik bir hikayenin içine sürüklerler.
Bu hikayenin bir bölümü, eski bir tüccar evine kurulan Ostap Bender Yergi ve Mizah Müzesi’nde yeniden canlandırılır.

Foto: Legion Media
BU MÜZEDE DOKUNMAK SERBEST: SOVYET ATARİ OYUNLARI MÜZESİ
Sırada, zaman makinası gibi bir Moskova müzesi var. Moskova’daki Sovyet Video-oyunları Müzesi, 1970’li yılların Sovyet atari-oyunlarından oluşan bir koleksiyon barındırıyor. Müze giriş bileti, 8 dolar. Bu biletle müzedeki 15 farklı makinada oyun da oynanabiliyor. Müzedeki en popüler oyunlar Avto-ralli, Goradki ve Savaş Gemisi. Aynı müzeden, Petersburg ve Kazan’da da birer tane var.
ESKİ KREMATORYUM BİNASINDA BİR CENAZE MÜZESİ
Rusya’nın en ürkütücü müzelerinden biri, Novosibirsk’deki Cenaze Merasimi Müzesi… Eski bir krematoryum binasına kurulan bu müzede, dünyanın dört bir yanından toplanan cenaze arabaları, tabutlar ve post-mortem fotoğraflar sergileniyor.
Tasarımcıların elinden çıkmış cenaze giysileri ve ölü insanların yüzünden alınmış alçı maskelerin de sergilendiği müzede geniş bir tabut koleksiyonu da var. Bu koleksiyonun en orijinal parçalarından biri, balık formunda bir tabut. Bu tabut, Ganalı heykeltraş ve tabut ustası Erik Adjetey Anang tarafından, müze için özel olarak yapılmış.
DÜNYANIN TÜM YILANLARI, BİRLEŞİN!
Ve tüyler ürpertici bir müze daha!.. Rusya’nın Tver Bölgesi’ndeki Privoljskaya kasabası, “Yılan Müzesi”ne ev sahipliği yapıyor. Kasabanın eski adı, 1960’lar öncesinde Gadovo’ydu. Çünkü “Gad”, eski Rusçada yılan anlamına geliyordu. Eskiden burada sürüyle yılan yaşardı.
Yine eski günlerde Rusya’nın bazı bölgelerinde, su yılanı beslemenin eve bolluk getirdiği ve fareleri evden uzak tuttuğuna inanılırdı. Privoljskiy de bu bölgelerden biri. Privoljskiy kasabasındaki Yılan Müzesi’nde demir, taş, tahta ve kumaştan yapılma bir sürü farklı yılan türü sergileniyor.

RUSYA HALKININ BATIL İNANÇLARINA DAİR HER ŞEY…
Tver Bölgesi’nden, Volga nehri kıyılarındaki Ugliç kentine uzanalım. Ugliç büyüler, eski tanrılar ve gizli ayinlerle dolu Rusya Mit ve Batıl İnanç Müzesi’ne ev sahipliği yapıyor. Rus halkının gizli kalmış yönlerini göz önüne seren bu müzede; şamanlar, eski inançlar, Slav kültürüne özgü fal bakma yöntemleri ve koruyucu olduğuna inanılan objeler sergileniyor.
Rus peri masallarını da dinleyebileceğiniz bu müzede, masallarındaki kötü ruhların, bal mumundan yapılma figürleri de var.

MOSKOVA YAHUDİ MÜZESİ VE TOLERANS MERKEZİ
Moskova’da 2012 yılında açılan Yahudi Müzesi, kentin en iyi müzelerinden biri olmanın yanı sıra, dünyadaki en geniş Yahudi müzelerinden de biri.
1990’lı yıllarda bir yangın sonucu kullanılamaz hale gelen 8,500 metrekare genişliğinde bir otobüs garajına inşa edilen müze, Yahudilerin ve özellikle Rus Yahudilerin hikayesini, modern bir yaklaşımla anlatıyor. Video ve kısa film gösterimleri, grafikler, fotoğraflar ve kişisel yaşam öyküleriyle örülen müze salonları, kronolojik bir sıra izliyor. Ziyaretçiler, Sovyetler Birliği’nde Yahudi olmanın, ne demek olduğunu ve birçok Yahudi’nin, Sovyetler Birliği’ni neden ve nasıl terk ettiğini görüyor.
Moskova’daki Yahudi Müzesi yalnızca Holokost’u, pogromları ve çekilen acıları anlatan bir müze değil. Müze, Yahudilerin hikayesini, daha geniş bir açıdan bakarak, mücadeleleri ve başarılarıyla bir arada anlatıyor. Müzede sergilenen objelere, birçok müzenin aksine dokunulması serbest. Hatta objelere dokunmak, tarihle bağ kurulması için özellikle tavsiye ediliyor. Müzede turlar, İngilizce ve İbranice olarak da düzenleniyor.
Yahudi Müzesi, Moskova’nın kuzeybatısında, Marina Roşa mahallesinde yer alıyor. Buraya Novoslobodskaya metro istasyonu yanından kalkan 19 numaralı tramvayla gidilebilir.

TULA VE SEMAVERLERİ
Son olarak, Moskova yakınlarındaki semaver diyarı Tula’ya uzanalım. Tula’daki Semaver Müzesi, inanılmayacak kadar geniş bir semaver koleksiyonuna sahip. Müzede; 70 litrelik dev semaverlerden, yalnızca üç damla su alabilen minyatür semaverlere kadar değişik boy ve süslemelerde bir dizi semaver var.
Rusya’nın en bilindik kültürel simgelerinden olan semaver, 19’uncu yüzyılda çay saatlerinin kopmaz bir parçası olur. Rusya’nın en becerikli semaver tasarımcıları da hep Tula’dan çıkar ve kent, semaver üretiminin merkezi haline gelir.
Tula’nın bir semaver cenneti olduğunu, Rus edebiyatının usta öykü yazarı Anton Çehov da esprili bir biçimde anlatır. Rus yazara göre, bir adamın Paris’e karısıyla birlikte gitmesi ne kadar anlamsızsa, Tula’ya kendi semaverini götürmesi de aynı derecede anlamsızdır.
Tamamını oku: http://tr.sputniknews.com/rsfmradio.com/2014_11_16/Rusya-nin-sakli-muzeleri/

Share Button